Kub bilet, reszta się wyklepie. Janek Witczak o tym, jak naprawdę spełniać marzenia

„Siema, jestem Janek i chcę spróbować każdego hobby na świecie” – takimi słowami w rolce na Instagramie po raz pierwszy przywitał się ze mną Janek Witczak. Zaciekawiony, obejrzałem do końca wideo, w którym młody chłopak biega po górach. 

Potem zobaczyłem starsze filmy, na których śmiga w śnieżnym puchu w USA, wspina się na skały albo jeździ motocyklem. Pomyślałem: „wow, też chciałbym tak umieć spełniać swoje pomysły i marzenia”. Jak mu się to udaje?

Planuje się od tyłu

Wszystko zaczyna się od impulsu – zasłyszanej idei lub nagłego olśnienia. Najważniejsze jest, by uchwycić tę wizję, zanim zdąży się ulotnić. Gdy mamy już jasno określony cel, możemy przejść do planowania drogi, która nas tam zaprowadzi.

Jankowi najwięcej szalonych myśli wpada do głowy podczas prysznica. Gdy wizja nabiera konkretnego kształtu, cały proces trwa zaledwie chwilę. – Mam pomysł, patrzę, kiedy jest wolna data – pierwsza lepsza, żeby to zrobić – i kupuję bilety lotnicze. I tak mniej więcej wygląda planowanie – mówi. W ustach Witczaka brzmi to banalnie, ale właśnie w tym tkwi sedno jego podejścia: podjąć odważną decyzję i jak najszybciej zobowiązać się do działania.

Jestem przekonany, że właśnie to odróżnia osoby, które realizują swoje plany, od tych, które jedynie o nich myślą. Kupno biletów, zarezerwowanie terminu, wzięcie urlopu czy powiedzenie bliskim o swoich zamiarach sprawia, że decyzja przestaje być abstrakcją. 

Od tego momentu trudno się wycofać – pojawia się konkretna data, poniesiony koszt i deklaracja wobec samego siebie lub innych. Dopiero wtedy warto usiąść i odpowiedzieć na proste pytanie: „czego naprawdę potrzebuję, żeby doprowadzić moje marzenie do końca?”.

Niezbędne minimum

Po pierwszym zachłyśnięciu się entuzjazmem chwilowo należy zejść na ziemię i przemyśleć elementy, które są absolutnie konieczne do odhaczenia, by osiągnąć cel. Janek wspomina o tworzeniu checklist i zastanowieniu się, czy jesteśmy dobrze przygotowani fizycznie, czy mamy potrzebny sprzęt i – przede wszystkim – czy to dla nas bezpieczne. 

Oczywiście, odpowiedź „nie” na którekolwiek z nich nie oznacza zarzucenia pomysłu, tylko rodzi kolejne: „co mogę zrobić, by to zmienić?”. W podejściu Janka niewiele przeszkód jest nie do przeskoczenia.

Witczak sam mówi, że ma w sobie bardzo dużo ambicji.

– Wydaje mi się, że trochę może to zabrzmieć tak, jakbym miał duże ego, ale jest mało rzeczy, których nie byłbym w stanie zrealizować. Uważam, że powinniśmy w siebie bardziej wierzyć. Jeżeli widzimy kogoś w internecie, kto coś robi, prawdopodobnie po przygotowaniu również sami także jesteśmy w stanie to osiągnąć – dodaje, dzieląc się swoim przepisem na skuteczną mieszankę marzycielstwa, realistycznego podejścia i pewności siebie.

Chcesz zdobyć wysoką górę? Przejdź szkolenie lawinowe i weź ze sobą kogoś doświadczonego. Zamierzasz przebiec ultramaraton? Potrenuj kilka miesięcy. Marzy ci się spanie na dziko? Kup namiot i raz przećwicz rozkładanie go. Zadbaj o swój komfort, dopilnuj najważniejszych spraw, a potem po prostu jedź. Z resztą wyzwań dasz sobie radę na bieżąco.

– Bezpieczeństwo przede wszystkim. Reszta? Jakoś się wyklepie, nikt z tego strzelał nie będzie – kwituje Janek.

Euforia oczekiwania

Choć mogłoby się wydawać, że u Janka planowanie sprowadza się do absolutnego minimum, to właśnie ten etap sprawia mu największą przyjemność. Lubi myśleć o kolejnych projektach, wyobrażać sobie nowe miejsca i analizować możliwości. 

Zanim ruszy w drogę, przegląda zdjęcia, ogląda filmy osób, które zrobiły coś podobnego, i chłonie inspiracje. Samo działanie daje mu satysfakcję, ale jeszcze bardziej pociąga go to, co dzieje się wcześniej. Zdecydowanie bardziej ceni drogę niż moment osiągnięcia celu.

Psychologowie opisują to zjawisko jako „anticipation high” – stan, w którym największą ekscytację odczuwamy jeszcze przed wydarzeniem, a nie w jego trakcie. Badania sugerują, że mechanizm ten pomagał naszym przodkom utrzymać motywację podczas długich wypraw czy polowań. 

Nasza wyobraźnia potrafi bowiem tworzyć idealne scenariusze, nieograniczone przez rzeczywistość. Łatwo to zauważyć na prostym przykładzie: pomyśl o swoim ulubionym deserze. Czy największą przyjemność daje jego jedzenie, pierwszy widok na talerzu, czy może samo wyobrażanie sobie, że zjesz go po długim dniu pracy?

Witczak przyznaje, że ma z tym pewien problem. Chciałby bardziej cieszyć się własnymi sukcesami i naprawdę przeżywać realizację swoich marzeń.

– Mam tak, że często nie doceniam miejsc, w których byłem, ani rzezy, które zrobiłem. Mam problem z tym, żeby usiąść i rzeczywiście pomyśleć: „Kurczę, dałem radę” – mówi z wyraźnym żalem.

Sam nie wie, jak to zmienić. Nieustanne poszukiwanie kolejnego bodźca działa jak miecz obosieczny. Z jednej strony napędza go do działania i sprawia, że nie przestaje szukać nowych wyzwań. Z drugiej – utrudnia zatrzymanie się i pełne przeżycie satysfakcji. Rodzi się więc pytanie oto, co musiałby zrobić Janek, żeby poczuć prawdziwe spełnienie?

– Boisz się zrealizować jakiś plan, który urósł w twojej głowie do takich rozmiarów, że obawiasz się, iż rzeczywistość nie sprosta oczekiwaniom? – pytam.

– Nie. Bardziej obawiam się tego, że zbyt szybko zobaczę wszystkie miejsca, które chcę odwiedzić, i potem nie będę już miał co robić – odpowiada.

Na szczęście zaraz dodaje, że podróże nigdy nie były dla niego wyłącznie odhaczaniem punktów na mapie. Liczą się przede wszystkim doświadczenia i ludzie. Dlatego z takim samym przekonaniem mówi, że równie ciekawa może być wyprawa gokartem przez Kielce, jak podróż drogim motocyklem przez Chiny. W takim ujęciu możliwości są właściwie nieograniczone. Nie chodzi o kolejne miejsca, lecz o historie, które można przeżyć.

„Nie mam nawet co pokazać”

Gdy proszę Janka, by pokazał coś, co przywiózł z podróży, wzrusza ramionami.

– Nie jestem zbyt sentymentalny, więc nawet nie mam co pokazać – mówi, po czym spod biurka wyciąga drewnianą skrzynkę. Otwiera ją i zaczyna prezentować pamiątki: paszport wąsatego nieznajomego, który znalazł, przemierzając Bałkany, zdjęcie z rodziną, u której mieszkał w USA, bilety lotnicze, zużyte rolki filmów do analoga. Za nim na półkach stoją tablice rejestracyjne z różnych stanów Ameryki.

– Chciałem mieć po jednej z każdego, który odwiedziłem – opowiada. Następnie wyciąga zachowane numery startowe z przeróżnych biegów: Wings for Life, Red Bull 400, półmaratonu w Barcelonie, a na koniec pozuje z kartką z numerem „2450 Jan”. W jej lewym górnym rogu widnieje napis Colorado.

Zawodowy łowca marzeń

Za Jankiem 800 km gokartem przez Polskę, wielodniowe tripy składakiem Wigry 3, wymiana w Stanach, 95-kilometrowy Bieg Rzeźnika, czy jazda motocyklem przez Chile. Wszystko relacjonuje na Instagramie i planuje rozwinąć działalność na Youtube. 

Na razie nie wybrał się na studia. W pełni oddaje się realizowaniu szalonych pomysłów i dzieleniu się nimi w social mediach. Kiedy go odwiedziłem, właśnie wrócił z Madery, którą przebiegł solo w ciągu dwóch dni, śpiąc na materacu pod tarpem (wielofunkcyjną płachtą biwakową).

Pytam go, z którego projektu jest najbardziej dumny.

– To nie była moja najdalsza wyprawa, ale chyba najtrudniejsza. Przejazd na rolkach z Warszawy do Poznania. Pomyślałem: „Dobra, fajny challenge”, a okazało się, że było absurdalnie ciężko – wspomina. Jak zwykle nie poświęcił wiele czasu przygotowaniom. Nie sprawdził nawierzchni ani prognozy pogody, a na rolkach wcześniej jeździł jedynie sporadycznie.

– Jechałem po wertepach, w deszczu i niskiej temperaturze. W pewnym momencie nie miałem już ani jednej suchej rzeczy – opowiada. Po chwili dodaje zdanie, które najlepiej oddaje jego sposób myślenia i tłumaczy, skąd bierze się skuteczność w realizowaniu kolejnych wyzwań: – To było naprawdę trudne. Bałem się, że w pewnym momencie nie dam rady, ale dowiozłem. Jak zwykle.

A kolejny projekt?

– Nie chcę za wiele zdradzać, ale korci mnie monocykl… i Chiny – kończy z tajemniczym uśmiechem.

Jak realizować marzenia?

Lista przygód Witczaka jest imponująca, ale po rozmowie z nim najbardziej imponuje mi jego odważne podejście. Mimo młodego wieku i pogodnego usposobienia Janek wie, że stać go na wiele. Nie boi się o tym mówić i bez kompleksów stawia sobie ambitne cele. Ma głębokie zaufanie do siebie, które jest niezbędne w trudnych chwilach i które rodzi się ze świadomości, że dał sobie radę w wielu wymagających momentach. 

Janek pokazuje, że nie trzeba być doświadczonym ekspertem w danej dziedzinie, żeby spełniać marzenia. Wystarczy zobowiązać się przed samym sobą, wykonać pierwszy krok, a później każdy kolejny, dopóki się nie dotrze do upragnionego celu.