Rok Wajdy: kultura jest doświadczeniem, a pamięć – zobowiązaniem
PARTNERZY SERWISU
Filmy i seriale
ARTYKUŁ PARTNERSKIRok Wajdy: kultura jest doświadczeniem, a pamięć – zobowiązaniem
Są nazwiska, które nie tylko zapisują się w historii, ale ją współtworzą. Andrzej Wajda należy do tego grona. W 2026 roku, w setną rocznicę jego urodzin i dziesiątą rocznicę śmierci, świętujemy Rok Andrzeja Wajdy.
Udostępnij

Andrzej Wajda Autor zdjęcia: materiały prasowe
Ten wyjątkowy jubileusz to coś więcej niż miły gest. To szeroko zakrojony projekt kulturalny, który łączy pokolenia i redefiniuje sposób, w jaki dziś przeżywamy dziedzictwo.
W centrum tych działań znajduje się także Totalizator Sportowy – instytucja, która od lat buduje swoją tożsamość nie tylko poprzez sport, ale również poprzez konsekwentne wspieranie kultury. Objęcie patronatem Roku Wajdy to dla spółki nie tylko powód do dumy, ale i naturalna kontynuacja misji mecenatu.
Mistrz, który opowiadał historię Polski
Twórczość Wajdy trudno zamknąć w jednej definicji. Był reżyserem filmowym i teatralnym, scenarzystą, mentorem, a przede wszystkim wnikliwym obserwatorem rzeczywistości. Jego filmy – od „Kanału”, przez „Popiół i diament”, po „Człowieka z marmuru” i „Katyń” – nie tylko dokumentowały historię, ale także kształtowały sposób myślenia o niej.
To kino zaangażowane, odważne i głęboko zakorzenione w polskim doświadczeniu, a jednocześnie uniwersalne. Nic dziwnego, że Wajda został uhonorowany najważniejszymi nagrodami światowego kina, w tym Oskarem za całokształt twórczości.

Szkic roboczy do filmu Biesy (1988) autorstwa Andrzeja Wajdy Autor zdjęcia: materiały prasowe
Obchody, które wychodzą poza ramy
Rok Wajdy, ustanowiony przez Senat Rzeczypospolitej Polskiej, to ogólnopolski program wydarzeń: wystaw, przeglądów filmowych, spektakli i projektów edukacyjnych. Za jego realizację odpowiadają instytucje kultury w całym kraju, przy wsparciu Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. To jednak nie tylko celebracja dorobku jednego artysty. To zaproszenie do dialogu – między przeszłością a teraźniejszością, między klasyką a współczesnym odbiorcą.
Zaangażowanie Totalizatora Sportowego w Rok Wajdy wpisuje się w szerszą strategię wspierania najważniejszych postaci polskiej kultury. Podobnie jak w przypadku Fryderyka Chopina, którego muzyka od lat znajduje się pod opieką spółki, także tutaj mamy do czynienia z długofalowym myśleniem o dziedzictwie.
Obecność marki będzie widoczna podczas licznych wydarzeń – od pokazów filmów w kinach studyjnych po festiwal „Wajda na nowo” w Suwałkach, rodzinnym mieście reżysera. Szczególnym momentem będzie również gonitwa imienia Andrzeja Wajdy na Torze Wyścigów Konnych Służewiec – miejscu, gdzie tradycja spotyka się z nowoczesnością.
To właśnie tam zaprezentowane zostaną plakaty autorstwa Andrzeja Pągowskiego – artysty, który wizualnie interpretował kino Wajdy, tworząc obrazy równie ikoniczne jak same filmy.

Autoportret Andrzeja Wajdy akwarelą Autor zdjęcia: materiały prasowe
Nieznane historie znanego twórcy
Jednym z najbardziej intrygujących elementów obchodów jest prezentacja scenariusza niezrealizowanego filmu „Mecz”, opartego na opowiadaniu Janusza Głowackiego. Ten unikalny dokument, udostępniony przez Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha, pokazuje mniej znane oblicze Wajdy - jego zainteresowanie sportem i społecznym wymiarem rywalizacji. To dowód na to, że jego twórczość wykraczała daleko poza kino – była próbą uchwycenia człowieka w różnych kontekstach życia.
Rok Wajdy to także przypomnienie, że kultura nie jest luksusem, ale fundamentem wspólnoty. A partnerzy jubileuszu pokazują, że jest to mecenat nowego typu – świadomy, odpowiedzialny i nastawiony na realny wpływ. Nie chodzi już tylko o finansowanie, ale o współtworzenie wartości.
W świecie, w którym wszystko przyspiesza, takie inicjatywy zatrzymują nas na chwilę. Pozwalają spojrzeć wstecz, by lepiej zrozumieć teraźniejszość. I przypominają, że prawdziwy styl życia to nie tylko to, co nowe – ale także to, co trwałe. Bo kultura, jeśli jest żywa, nigdy się nie kończy. Twórczość Andrzeja Wajdy jest idealnym przykładem żywej kultury. Dzięki niemu słysząc „Ja nie mam nic, ty nie masz nic, on nie ma nic. (...) To razem właśnie mamy tyle, w sam raz tyle, żeby założyć wielką fabrykę” uśmiecha się każdy, kto kocha piękne filmy.
Więcej w tym temacie:
- Czy Paul Anthony Kelly to najbardziej stylowy aktor nowego pokolenia?
- Foto-pamiętnik Leny Góry z warszawskiej premiery „Erupcji”
- Odszedł Krzysztof Piesiewicz. Dokładnie w dniu premiery filmu „Historie równoległe”, który bez niego by nie powstał
- Czy to będzie najbardziej polityczne Cannes od lat? Demi Moore, Park Chan-wook, sztuczna inteligencja i wielki powrót magii kina
- Millennium Docs Against Gravity – czas start! Sprawdź nasze festiwalowe polecajki
- Lena Góra o filmie „Erupcja" oraz pracy z Charli XCX. Zobacz nowe Grand Questions!
Prowadzi dział beauty drukowanego GQ Poland. Urodą i kulturą zajmuje się od ponad dwóch dekad. Pracowała i publikowała m.in. w magazynach: „Elle”, „Elle Man”, „Twój Styl”, „Viva!”, „Pani”, „Grazia”, „Sukces”. Wymyśliła i prowadziła cenione programy telewizyjne o kinie w TVP1. Pasję do kina realizuje, pracując nad scenariuszami filmowymi i formatami telewizyjnymi. Umie i lubi słuchać ludzi, zwierząt i muzyki. Kocha podróże – te po świecie i te od rozumu do serca.
Czytaj więcej
Filmy i seriale
Jest nowy zwiastun serialowej „Lalki”! Nadchodzi przewrotna odsłona klasyki
Netflix zaprezentował drugi zwiastun serialu opartego na ikonicznej książce Bolesława Prusa. Kiedy obejrzymy produkcję?
Filmy i seriale
„The Bear” smakuje lepiej bez Carmy’ego. Przedpremierowa recenzja
Jeremy Allen White nadal jest twarzą „The Bear”, ale piąty sezon udowadnia, że serial Christophera Storera nie potrzebuje już nieustannego skupiania się na jego bohaterze. Gdy Carmy schodzi z pierwszego planu, więcej miejsca dostają inni, a „The Bear” odzyskuje smak.
Filmy i seriale
„Ród smoka” wraca. Harry Collett i Tom Glynn-Carney o nowym sezonie
„Ród smoka” właśnie powrócił z trzecim sezonem, a wraz z nim Aegon Targaryen, który próbuje poskładać się po własnym upadku, i Jacaerys Velaryon, coraz mocniej wchodzący w rolę przyszłego przywódcy. Tom Glynn-Carney i Harry Collett opowiadają o wojnie, traumach i o tym, dlaczego w Westeros największym zagrożeniem nigdy nie były smoki.
Filmy i seriale
Michał Sikorski o swoich ikonicznych rolach
Od przełomowej „Sonaty” po fenomen „1670” – Michał Sikorski opowiada o rolach, które ukształtowały jego aktorską karierę. Z okazji 10-lecia Netfliksa w Polsce rozpoczynamy cykl „Ikoniczne role”, w którym aktorzy wracają do najważniejszych postaci swojej kariery.
Filmy i seriale
Dlaczego świat oszalał na punkcie „Backrooms”?
21-letni Kane Parsons zamienił internetową obsesję w filmowy fenomen. „Backrooms. Bez wyjścia” zarabia miliony, przyciąga młodą widownię i pokazuje, że przyszłość kina rodzi się dziś na YouTubie.
Filmy i seriale
Tom Holland i Zendaya wkraczają w nowy rozdział. Jest zwiastun „Spider-Man: Nowego początku”
Trudno powiedzieć, co dziś elektryzuje fanów bardziej: rekordowo popularny „Spider-Man: Nowy początek” czy fakt, że Tom Holland i Zendaya znów pokazują się razem. Nowy zwiastun tylko podgrzewa atmosferę wokół filmu, a świeżo upieczeni małżonkowie właśnie rozpoczęli wspólną trasę promocyjną, która potrwa jeszcze wiele miesięcy.
Filmy i seriale
„Ród smoka” wreszcie przestał być gorszą „Grą o tron”. Recenzja
Trzeci sezon „Rodu smoka” przynosi to, czego brakowało serialowi od początku: stawkę, emocje i bohaterów, których decyzje naprawdę mają konsekwencje. Produkcja HBO Max wreszcie nie sprawia wrażenia kosztownej imitacji. Westeros znowu wciąga.
Filmy i seriale
„1670” wraca z trzecim sezonem. Jan Paweł chce wysłać chłopa na Księżyc
Netflix zapowiedział trzeci sezon hitowego serialu „1670". Premiera 5 sierpnia, a fabuła zabierze widzów z błotnistej Adamczychy na królewski dwór i do Warszawy.