Sto tysięcy serc: Nowy film Martyny Wojciechowskiej

Pamiętam radość, z jaką Martyna Wojciechowska powiedziała mi o tym, że zaczyna współpracę z HBO Max. I żal, że nie można o tym od razu wszystkim powiedzieć. Oraz tę jej niezachwianą pewność, że tej szansy nie zmarnuje, bo temat, o jakim opowie, porusza do głębi i jest czytelny dla wszystkich ludzi świata, niezależnie od tego, w jakiej kulturze wyrośli i na jakim skrawku świata mieszkają.

We wszystkim miała rację. To poruszający film. Są w nim rozpacz, nadzieja, poszukiwanie prawdy, smutek, poczucie klęski a w finale – dobro i radość.

Wszystko zaczyna się od opowieści Amy i Ano, gruzińskich nastolatek (kolorowe włosy, piercing, marzenia o tym, żeby tańczyć na scenie i grać w filmie), które zaczynają dostawać od przyjaciół z mediów społecznościowych wiadomości o tym, że widziano je gdzieś, gdzie nigdy nie były. Na instagramowych fotografiach dziewczyny wyglądają niemal identycznie. Kiedy jedna z nich zaczyna zdobywać popularność, tańcząc w gruzińskim „Mam talent!”, drugiej wydaje się, że na ekranie widzi samą siebie.

Dziewiętnaście lat przeżyły, nie wiedząc o swoim istnieniu. Nie wiedzą o sobie, ale mają dziwne przeczucie. W dzieciństwie wydaje im się, że obok jest zawsze jakaś inna dziewczynka. Imaginary friend? 

Wreszcie postanawiają się spotkać…

Tymczasem Tamuna Museridze, bardzo popularna w Gruzji dziennikarka telewizyjna, ostatnio niekoniecznie będąca ulubienicą władz, porządkuje dokumenty po pogrzebie swojej matki i trafia na tajemniczy akt urodzenia. To jej własny dokument, ale nic się w nim nie zgadza. Ani data, ani miejsce. Rozpoczyna śledztwo, które zaprowadzi ją do odkrycia głęboko skrywanego sekretu dawnej Gruzji.

To handel noworodkami. Odkrywa, że w latach 1980–2005 mogło się to przytrafić nawet stu tysiącom ludzi.

Kilka dni po porodzie lekarze pokazywali matkom zwłoki, twierdząc, że to właśnie ich własne dzieci. Wszystkie matki widziały te same, specjalnie na tę okazję przetrzymywane w zamrażarkach dziecięce truchła. Szpitale biorące udział w tym procederze brały na siebie sprawy pogrzebu.

Od tej pory matkom zostawała rozpacz.

Film stawia trudne pytania o tożsamość, odpowiedzialność, o to, ile kosztuje dochodzenie prawdy. Stawia też bardzo nieoczywiste pytania. Na przykład o to, czy zawsze warto znać prawdę.

Jaki los spotkał Amy i Ano? Kim dzisiaj są i czy odnalazły swoich bliskich? Kim dziś jest Tamuna Museridze, kobieta, dzięki której odnalazło się już 1200 rodzin? Tego dowiecie się z filmu Martyny i Jowity. Teraz dzięki HBO Max ta historia rusza w świat. Kto wie, dokąd zawędruje?

Dziesięć lat temu film „Ludzie duchy” w którym Martyna Wojciechowska opowiedziała o losie dzieci albinosów z Tanzanii, zdobył kilka prestiżowych nagród, w tym Złotą Nimfę na Międzynarodowym Festiwalu Telewizyjnym w Monte Carlo i nagrodę za reżyserię na London International Filmmaker Festival.

„Skradzione dzieci” to kawał znakomitej roboty. Operatorzy pokazali Tbilisi i z najlepszej, nowoczesnej, światowej strony, a kiedy było trzeba – znaleźli plany w okropnych postsowieckich blokowiskach. Reporterki były z kamerą w kluczowych momentach tej opowieści. Mokły wraz z nimi w czasie protestów pod furtą szpitala i siedziały przy stole, kiedy odnalezionym rodzinom łzy mieszały się ze śmiechem. Zdjęcia bohaterów są robione z bardzo bliska. Niejednokrotnie z ukrytej kamery. Tamuna stoi przed obiektywem w najbardziej intymnych momentach życia. To stawia widza w roli najbliższego świadka.

Znakomitą robotę wykonali w niełatwych okolicznościach inżynierowie dźwięku.

Jeśli jesteście gotowi na prawdziwe, nieudawane, skrajne emocje, „Skradzione dzieci” was nie zawiodą.