11 męskich stylówek, które przeszły do historii oscarowej mody

Tegoroczna gala wręczenia najważniejszych nagród w świecie kina odbędzie się w nocy z 15 na 16 marca i ponownie skieruje oczy świata nie tylko na filmowe nagrody, lecz także na czerwony dywan – od dekad jeden z najważniejszych modowych spektakli roku. Choć największą uwagę tradycyjnie przyciągają suknie, męska moda również ma tam swoją historię. I jest ona znacznie ciekawsza, niż mogłoby się wydawać, patrząc na rzędy niemal identycznych smokingów.

Nonszalacja się opłaca

Zmiany w męskim dress codzie zachodzą wprawdzie powoli, a klasyczny czarny garnitur wciąż pozostaje punktem odniesienia. Coraz częściej jednak – szczególnie wśród młodszego pokolenia aktorów i twórców kina – pojawiają się próby reinterpretacji wieczorowego stroju. Właśnie dlatego stylowe eksperymenty wciąż należą do rzadkości, ale gdy już się zdarzają, łatwo zapadają w pamięć.

Nie jest to jednak wynalazek ostatnich lat. Już wcześniej zdarzały się momenty, gdy smoking przestawał być jedynie bezpiecznym uniformem, a stawał się narzędziem stylowej demonstracji. Jack Nicholson przez lata udowadniał, że nawet najbardziej formalny strój można nosić po swojemu – jego aksamitne marynarki i nieodłączne ciemne okulary były niemal tak samo rozpoznawalne jak filmowe role. Elton John traktował z kolei oscarowy czerwony dywan jak przedłużenie sceny koncertowej, pojawiając się w satynowych garniturach, kolorowych smokingach i spektakularnych dodatkach.

Hollywoodzcy klasycy także potrafili nadać elegancji własny charakter. Paul Newman i Robert Redford już w latach 60. i 70. pokazywali, że smoking może wyglądać nowocześnie – wybierali smuklejsze kroje i nosili je z charakterystyczną dla siebie nonszalancją. Dustin Hoffman reprezentował bardziej swobodny styl, pojawiając się na gali w mniej konwencjonalnych wariacjach wieczorowego garnituru.

W latach 90. indywidualne interpretacje mody oficjalnej zaczęły pojawiać się częściej. Billy Crystal jako gospodarz ceremonii wielokrotnie otwierał galę w kostiumach inspirowanych nominowanymi filmami, a Johnny Depp wprowadzał na czerwony dywan rockową nutę – z rozpiętymi koszulami, biżuterią i nakryciami głowy.

Mimo to przez lata takie momenty pozostawały raczej wyjątkiem niż nową regułą. Dopiero XXI wiek sprawił, że męska moda na Oscarach zaczęła przyciągać większą uwagę i coraz śmielej reinterpretować tradycję. Przyglądamy się stylizacjom z ostatnich lat, które – czasem subtelnie, a czasem bardzo spektakularnie – pokazują, że męska garderoba może być równie kreatywna i komentowana jak najbardziej efektowne suknie couture.

Prince w 2005 roku

Podczas 77. Ceremonii rozdania Oscarów Prince wręczał nagrodę w kategorii najlepsza piosenkę oryginalna. Statuetkę otrzymał Jorge Drexler, który stworzył piosenkę „Al Otro Lado del Río” do filmu „Dzienniki motocyklowe”. To pierwszy hiszpańskojęzyczny utwór, który zdobył to wyróżnienie w historii ceremonii. Gdyby jednak tego wieczora nagradzano najlepsze wieczorowe kreacje, laur należałby się Prince’owi, który swój niepowtarzalny styl i zamiłowanie do fioletu przekuł w świetnie prezentujący komplet, a dokładniej zoot suit. Marynarkę w jego rozpoznawczym kolorze i z zamszowymi akcentami przełamał białymi: dzwonami i koszulą z wyrazistym kołnierzem. Podobnie jak większość swoich kreacji scenicznych, tak i oscarowy look Prince zaprojektował razem ze swoim zespołem kreatywnym z Paisley Park i po raz kolejny udowodnił, że zasłużył na tytuł króla nie tylko muzyki, ale i stylu.

Pharrell Williams w 2014 roku

To najbardziej kontrowersyjny wybór w tym zestawieniu. Pharrell Williams, pojawiając się na rozdaniu najważniejszych nagród filmowych w 2014 roku w garniturze z… krótkimi spodniami i bez skarpetek zszokował wszystkich. Ale my przyznajemy mu modowego Oscara za odwagę i dystans do siebie. Artysta nominowany wówczas za piosenkę „Happy” do filmu „Minionki rozrabiają” wybrał smoking z bermudami od Lanvin zaprojektowany przez Albera Elbaza. Williams od lat konsekwentnie eksperymentuje z modą podczas wielkich wyjść. Często sięga po projekty od Chanel, Louis Vuitton, łącząc elementy streetwearu, biżuterię i nietypowe proporcje z klasycznym krawiectwem, a jego znakiem rozpoznawczym są wielkie kapelusze, choć akurat na gali w 2014 roku włożył nakrycie głowy jedynie na sceniczne wykonanie „Happy”.

Ryan Gosling w 2017 roku

Choć na pierwszy rzut oka może się wydawać, że jeden z najpopularniejszych żyjących aktorów poszedł na skróty, to dopiero w detalach kryje się oryginalność stroju włożonego na 89. Galę rozdania Oscarów. Ryan Gosling pojawił się wówczas w czarnym garniturze od Gucciego zaprojektowanym przez Alessandro Michele’a. Komplet wyróżniał się nietypową koszulą z falbanami marki Anto, którą ozdobiła klasyczna czarną muchą. Stylizacja, którą dopełniały buty od Christiana Louboutina, była świadomym odejściem od tradycyjnego smokingu i w lekkim, wręcz zgrywnym stylu nawiązywała do estetyki retro, szczególnie inspiracji latami 70., dzięki czemu stała się jedną z bardziej zapamiętanych męskich kreacji tego wieczoru. W kolejnych latach aktor na ceremoniach Oscarów pozostawał wierny eleganckiemu, lecz wyłamującemu się klasyce stylowi i był wierny marce Gucci – na przykład podczas 96th Academy Awards zaprezentował się szytym na miarę w czarnym garniturze, zestawionym z nonszalancko rozpiętą czarną koszulą, a w trakcie scenicznego wykonania piosenki „I'm Just Ken” z filmu „Barbie” wystąpił w efektownym różowym garniturze zdobionym kryształami. Styl Goslinga na czerwonym dywanie można określić jako połączenie tego, co w męskiej modzie ponadczasowe, z nietypowymi detalami, kolorami lub vintage dodatkami.

Billy Porter w 2019 roku

 Na 91. gali wręczenia Oscarów Billy Porter pojawił się w jednej z najbardziej komentowanych stylizacji w historii czerwonego dywanu. Aktor miał na sobie zaprojektowaną przez Christiana Siriano na zamówienie aksamitną kreację będącą hybrydą smokingu i wielkiej sukni balowej. Górę stanowiła klasyczna marynarka z muchą i koszulą z falbanami, natomiast dół przechodził w szeroką, pełną spódnicę z czarnego aksamitu. Ten spektakularny kontrast między tradycyjnie „męską” i „kobiecą” częścią stroju sprawił, że stylizacja natychmiast stała się symbolem przełamywania sztywnego dress code’u Hollywood oraz dyskusji o płci i modzie. W sieci pojawiła się nawet petycja o to, by w kolejnych latach statuetki wyglądały tak, jak Billy na gali. „Kobiety pojawiają się każdego dnia w spodniach, ale w chwili, gdy mężczyzna nosi sukienkę, morze się rozstępuje” – tak z kolei Porter skomentował reakcje na swój występ, podkreślając, że chce być „chodzącym dziełem sztuki” i poprzez ubrania kwestionować stereotypy dotyczące męskości. Powiedzieć, że robi to zjawiskowo, to nic nie powiedzieć, zwłaszcza, że późniejsze występy aktora i performera na Oscarach tylko utrwaliły jego reputację jednego z najciekawiej wystylizowanych gości gali. Rok później, podczas 92. ceremonii wręczenia Oscarów, pojawił się w spektakularnej stylizacji od Giles Deacon – złotej, rzeźbiarskiej górze imitującej pióra i zestawionej z obszerną spódnicą oraz butami na platformie. Każde jego kolejne pojawienie się na czerwonym dywanie wpisuje się w tę samą strategię artystycznego performansu połacząnego z manifestem osobistej wolności w modzie.

Chadwick Boseman w 2019 roku

Przedwcześnie zmarły aktor, najlepiej znany z roli w „Czarnej panterze”, często zadawał nietuzinkowego szyku na czerwonym dywanie. Nie inaczej było w 2019 roku, gdy na oscarowej gali pojawił się kostiumie od Givenchy Haute Couture. Szczególną uwagę zwracała wówczas czarna marynarka z długim trenem oraz gęstym, błyszczącym haftem, który łączył w sobie odniesienia do baroku z afrofuturyzmem. Boseman zestawił ją z czarną koszulą i wąskimi spodniami. Zrezygnował klasycznej muchy, co równoważyło dekoracyjny charakter stroju. Podczas promocji hitowej „Czarnej Pantery” niejednokrotnie stawiał też na projekty od Versace, Dzojchen czy Burberry, niemal za każdym razem wybierając nietypowe wzory i printy powszechnie uznawane za trudne do noszenia. „W każdej stylizacji, którą stworzyliśmy, chciałam, żeby świat zobaczył i poczuł ciepło jego pięknej duszy” – tak aktora wspominała jego stylistka Ashley Weston, z którą Boseman stworzył wiele niezapomnianych do dziś looków.

Spike Lee w 2020 roku

Moda pełna symboliki to coś, z czego z Spike Lee uczynił swój znak rozpoznawczy. Reżyser na rozdaniu Oscarów w 2020 roku pojawił się w fioletowym, dwurzędowym garniturze domu Gucci. Dobór koloru i detali stroju był tu nieprzypadkowy, bo stanowił hołd dla tragicznie zmarłego kilka tygodni wcześniej koszykarza Kobe Bryanta. Na klapach marynarki znalazły się naszywki z numerami 8 i 24, noszonymi przez zawodnika w barwach Los Angeles Lakers. Stylizacja Lee wpisywała się w jego wieloletnią praktykę wykorzystywania ubioru jako formy komentarza kulturowego i osobistej narracji. Jego styl to unikalna, eklektyczna mieszanka haute couture, streetwearu, kultury hip-hopowej lat 80.i 90. oraz sportowym zajawkom, które niemal zawsze dopełniają rzadkie modele sneakersów, noszonych także do kolorowych garniturów. Tu nie ma udawania, jest autentyczność.

Lakeith Stanfield w 2021 roku

Marynarka? Spodnie? Spódnica? Nie tym razem. W 2021 roku Lakeith Stanfield udowodnił, że na czerwonym dywanie można wyglądać wyjątkowo, nie wkładając żadnego z tych elementów garderoby. Na 93. gali wręczenia Oscarów pojawił się w projekcie domu Yves Saint Laurent, a konkretnie w czarnym kombinezonie zaprojektowanym przez Anthony’ego Vaccarello. Inspirowany uniformem robotniczym, ale wykonany z luksusowych materiałów look zdecydowanie zasługuje na wielkie wyróżnienie w historiografii oscarowej mody. Widać tu nawiązania do mody lat 70., wykorzystanie paska w talii, który nadawał sylwetce charakteru, kontrastowy biały kołnierz, a także wyraziste dodatki: okulary i biżuterię w styli retro. Na inne okazje Stanfield także wybiera stylizacje, których głównym celem jest zabawa formą. Stąd zamiłowanie aktora do oversize’ovych płaszczy czy asymetrycznych marynarek.

Timothée Chalamet w 2022 roku

Aktor, który niedawno zasłynął dość ignorancką wypowiedzią o balecie i operze – dziedzinach, które według niego mają „nikogo nie obchodzić” – z pewnością nie mógłby powiedzieć tego samego o modzie, bo jego wystąpienia na czerwonym dywanie pokazują, że i ona bywa formą spektaklu oraz ważnym elementem współczesnej kultury wizualnej. Pozostaje mieć nadzieję, że Timothée Chalamet z czasem zrewiduje swoje poglądy, tym bardziej, że jego własny wizerunek coraz częściej budowany jest poprzez świadomy dialog z estetyką sceny i performansu. Dobrym przykładem – przynajmniej tej modowej – świadomości są jego stylizacje oscarowe – na przestrzeni lat aktor wielokrotnie udowadniał, że potrafi twórczo reinterpretować klasyczny męski dress code, a spośród wielu udanych looków wybraliśmy ten z 2022 roku, który stał się jedną z najbardziej komentowanych stylizacji wieczoru. Na 94. ceremonię rozdania tych nagród wybrał czarny, cekinowy garnitur od Louis Vuitton zaprojektowany przez Nicolasa Ghesquière’a i zrezygnował z koszuli, eksponując nagą klatkę piersiową. Do tego założył biżuterię Cartier. Ten gest – balansujący między glamourem, rockową estetyką a modą gender-fluid, idealnie wpisywał się w jego wizerunek jednego z najbardziej modowo świadomych aktorów młodego pokolenia. Stylizacja była jednocześnie prowokacyjna i elegancka. Ciekawe, czy i w tym roku możemy spodziewać się ekstrawagancji. Chalamet walczy bowiem o statuetkę dla najlepszego aktora za rolę w filmie „Wielki Marty”.

Paul Mescal w 2023 roku

Oscary 2023 zwieńczyły naprawdę dobry filmowo sezon dla Paula Mescala, który – choć uchodzi za najważniejszą gwiazdę młodego pokolenia – nie zapomina o hołdzie dla starego Hollywood. Złożył go także modowo, występując na gali w niby klasycznym, a jednak tak różnym od tego, co wybrali na ten wieczór jego koledzy po fachu, smokingu od domu Gucci. Mescal włożył lekko wydłużoną w biodrach, dwurzędową marynarkę w kolorze kości słoniowej i z satynowymi klapami, czarne spodnie z rozszerzanymi nogawkami i masywnymi podwinięciami, a także jedwabną koszulę. Całość uzupełniały: muszka, charakterystyczna diamentowa brosza z i czerwona róża w butonierce. Mescal często stawia na klasyczne krawiectwo z subtelnym twistem, wybierając jak kolorowe smokingi czy klasyki z biżuteryjnymi dodatkami. Tym samym zbudował wizerunek nowoczesnej, minimalistycznej elegancji.

Colman Domingo w 2025 roku (albo: zawsze!)

 Ilekroć Colman Domingo pozuje fotoreporterom, tylekroć jest obwoływany jednym z najlepiej ubranych mężczyzn w Hollywood albo i na świecie. Trudno więc było wybrać jedno zdjęcie, które ilustrowałoby jego modowe dokonania na Oscarach i innych galach. Zdecydowaliśmy się na ubiegłoroczną kreację od Valentino. Stylizacja składała się z czerwonej, dwurzędowej marynarki z jedwabiu shantung z czarnymi klapami. Do tego Domingo dobrał czarne spodnie oraz koszuli z charakterystycznym kołnierzem guru w tym samym, co marynarka odcieniu czerwieni, którą gwiazdor nazywa kolorem miłości Całość uzupełniał pas z frędzlami, biżuteria od Boucheron oraz dodatki – m.in. okulary i zegarek – które podkreślały jego zamiłowanie do wyrazistego, mocno dandysowskiego stylu. Warto tu jednak wspomnieć, że właściwie nie ma okazji, której Domingo nie zmieniłby w jednoosobowy pokaz mody, która zawsze ma u niego spersonalizowany charakter i często wykorzystuje proste rozwiązania w nowatorski sposób. Przykładem tego ostatniego może być często nakładany na ramiona płaszcz, którego bynajmniej Domingo nie zdejmuje na ściankach albo który Willy Chavarria dołączył na stałe do kreacji na Met Gali w 2024 roku.

Jeff Goldblum w 2025 roku

Jeff Goldblum od lat udowadnia, że prostota to dla niego za mało. Każda jego stylizacja na czerwonym dywanie to świadomy popis teatralności i dandysowskiego – jak u Domingo – wyrafinowania. Na ubiegłorocznej gali Oscarów aktor pojawił się w białej smokingowej marynarce od Prady, zestawionym z czarnymi spodniami, jedwabną koszulą i szalikiem w odcieniu orchidei, który podkreślił jego zamiłowanie do efektownych, nieoczywistych detali. To typowy Goldblum: czerwony dywan traktuje jak scenę, na której stroje stają się przedłużeniem jego osobowości. Jego looki konsekwentnie balansują między klasyką a artystyczną swobodą. Aktor chętnie sięga po bogato zdobione marynarki, kwiatowe butonierki czy biżuterię, a wszystko to dopełnia okularami, które stały się jego znakiem rozpoznawczym. Nawet gdy pozostaje w granicach formalnego dress code’u, wprowadza elementy zaskoczenia: kontrastowe faktury, nietypowe kolory czy dramatyczne dodatki, dzięki czemu jego styl zawsze przyciąga uwagę i pozostaje świeży, pomysłowy oraz nieprzewidywalny. Goldblum to mistrz łączenia klasyki krawiectwa z improwizacją godną jazzmana.